पुणे: शहरातील वाढती वाहतूक कोंडी, बेशिस्त वाहनचालक आणि वारंवार होणाऱ्या प्राणघातक अपघातांना प्रभावीपणे आळा घालण्यासाठी पुणे पोलिस आयुक्तालयाने एक अत्यंत महत्त्वाचा आणि क्रांतिकारी निर्णय घेतला आहे. यापुढे वाहतूक पोलिसांनी रस्त्यावर उतरून केवळ चलन वसुली किंवा दंडात्मक कारवाईत अडकून न राहता, प्रत्यक्ष वाहतूक सुरळीत करण्याला सर्वोच्च प्राधान्य द्यावे, असे स्पष्ट आदेश पोलिस आयुक्त अमितेश कुमार यांनी दिले आहेत. त्यानुसार, आगामी ३१ ऑगस्टपर्यंत शहरात ‘एनफोर्समेंट हॉलिडे’ (Enforcement Holiday) लागू करण्यात आला असून, सर्व ई-चलन मशीन वाहतूक मुख्यालयात जमा करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.वाहतूक शाखेचा कारभार सुधारण्यासाठी आणि प्रत्यक्ष चौकात पोलिस उपस्थिती वाढवण्यासाठी आयुक्तांनी काही कडक नियमावली जारी केली आहे.

         सामान्य कर्मचाऱ्यांकडून रस्त्यावर केली जाणारी ई-चलन कारवाई तात्पुरती थांबवण्यात आली आहे. आता केवळ पोलिस उपनिरीक्षक (PSI) व त्यावरील दर्जाचे अधिकारीच जड वाहनांची नियमभंग प्रकरणे, ‘नो एंट्री’मधील प्रवेश आणि इतर गंभीर वाहतूक नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर ई-चलनद्वारे कारवाई करू शकणार आहेत. यामुळे कर्मचाऱ्यांचा ओढा केवळ वसुलीकडे न राहता वाहतूक व्यवस्थापनाकडे केंद्रित होईल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.

     प्रमुख चौक व रस्त्यांवर वाहतूक अंमलदारांची नेमणूक बंधनकारक करण्यात आली आहे. कोणतेही पोलिस कर्मचारी किंवा अधिकारी आपल्या विभागाच्या कार्यालयात किंवा चौकीत थांबून राहणार नाहीत. सकाळच्या, संध्याकाळच्या आणि रात्रीच्या सत्रात जोपर्यंत वाहतूक कोंडी कायम आहे, तोपर्यंत पोलिस कर्मचाऱ्यांना प्रत्यक्ष रस्त्यावर आणि चौकातच उपस्थित राहावे लागेल. शहरात प्रामुख्याने सोमवारी आणि शुक्रवारी वाहनांची प्रचंड गर्दी व वाहतूक कोंडी होत असते. हे लक्षात घेऊन, अप्पर पोलिस आयुक्त आणि वाहतूक पोलिस उपायुक्तांनी या दोन दिवशी कोणत्याही वाहतूक कर्मचाऱ्याला साप्ताहिक सुट्टी देऊ नये, असे सक्त आदेश दिले आहेत. या दिवशी सर्व कर्मचारी रस्त्यावर राहून कोंडी सोडवतील, याची दक्षता घ्यावी लागणार आहे.

         मद्यपान करून वाहन चालवणाऱ्यांवर (Drunk and Drive) कारवाई करताना पारदर्शकता राहावी, यासाठी सीसीटीव्हीच्या निगराणीत ही ठिकाणे निश्चित केली जातील. अशा कारवाईपूर्वी अप्पर पोलिस आयुक्तांची पूर्वपरवानगी घेणे बंधनकारक असेल. विशेष म्हणजे, एकाच ठिकाणी वारंवार तेच कर्मचारी नेमले जाणार नाहीत. ही संपूर्ण कारवाई अनिवार्यपणे ‘बॉडी कॅमेरे’ (Body Cameras) चालू ठेवूनच करावी लागेल आणि कारवाईत कसूर न होण्यासाठी अचानक ‘डमी डिक्वॉय’ पाठवून पडताळणी केली जाणार आहे.

        शहरातील वाहतूक कोंडीचे व अपघातांचे ‘हॉटस्पॉट’ शोधून सिग्नलच्या वेळेचा अभ्यास केला जाईल. सिग्नल सिंक्रोनायझेशन, कॉर्नर पार्किंग, चौकात उभ्या राहणाऱ्या रिक्षा आणि कोंडीच्या ठिकाणी वाहनांच्या थांबण्यावर प्रतिबंध घालण्यासाठी विशेष वाहतूक सुधारणा आराखडा तयार करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. तसेच, सीसीटीव्ही आणि आयसीसीसी (ICCC) कक्षामधून वाहतूक कर्मचारी प्रत्यक्ष चौकात आहेत किंवा नाही, यावर बारीक नजर ठेवली जाईल. जर एखाद्या भागात मोठी कोंडी झाली, तर स्थानिक पोलीस ठाण्यातील अंमलदारांना तातडीने घटनास्थळी पोहोचून वाहतूक सुरळीत करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.

         या सर्व उपाययोजनांमुळे पुणेकरांना वाढत्या वाहतूक कोंडीच्या त्रासातून मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता वर्तवली जात असून, पोलिसांचा मुख्य भर आता दंड वसुलीपेक्षा शिस्तबद्ध वाहतूक नियंत्रणावर असणार आहे.

पुणे: भारतीय स्वातंत्र्यदिनाच्या ७९ व्या वर्धापन दिनाचे औचित्य साधून केंद्रीय गृह मंत्रालयाकडून जाहीर करण्यात आलेल्या मानाच्या पदकांमध्ये पुण्यातील दोन प्रतिभावान व कर्तव्यकठोर पोलिस अधिकाऱ्यांचा समावेश झाला आहे. गुन्हे अन्वेषण विभागाचे (CID) पोलिस उपअधीक्षक जितेंद्र आनंद कदम आणि पिंपरी-चिंचवड पोलिस आयुक्तालयाच्या गुन्हे शाखेतील पोलिस उपनिरीक्षक शिवानंद महादेव स्वामी यांना २०२६ च्या स्वातंत्र्यदिनानिमित्त राष्ट्रपतींच्या ‘गुणवत्तापूर्ण सेवेचे पोलिस पदक’ जाहीर झाले असून, या यशाने पुणे पोलिस दलाच्या मानत मोठी भर पडली आहे.

       जितेंद्र कदम यांनी १९८८ मध्ये अत्यंत साध्या स्तरावरून, म्हणजेच एक पोलिस शिपाई म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली होती. त्यानंतर आपल्या कर्तृत्वाच्या बळावर २००४ मध्ये त्यांची पोलिस उपनिरीक्षकपदी निवड झाली. आपल्या दीर्घ सेवाकाळात त्यांनी नागपूर शहर, मुंबई शहर, महामार्ग सुरक्षा विभाग तसेच पुणे शहरातील गुन्हे शाखा, वानवडी आणि कोंढवा पोलिस ठाण्यासारख्या महत्त्वाच्या ठिकाणी विविध जबाबदाऱ्या यशस्वीपणे सांभाळल्या आहेत.

        गुन्हे अन्वेषणात आपला विशेष जम बसवणाऱ्या कदम यांनी मागील दहा वर्षांच्या चोरीच्या वाहनांच्या नोंदींचे सूक्ष्म विश्लेषण करून तब्बल २३८ चोरीची वाहने शोधून काढली. तसेच साखळी चोरीच्या गुन्ह्यांची उकल करत ६ लाख ३३ हजार ५०० रुपयांची मालमत्ता हस्तगत केली. आयसीजेएस (ICJS) आणि सीसीटीएनएस (CCTNS) च्या प्रभावी अंमलबजावणीत त्यांनी दिलेल्या मोलाच्या योगदानामुळे महाराष्ट्राला एनसीआरबी (NCRB) परिषदेत २०२० मध्ये प्रथम तर २०२१ मध्ये द्वितीय पारितोषिक मिळाले होते. आपल्या ३० वर्षांहून अधिकच्या कारकिर्दीत तब्बल २५५ बक्षिसे मिळविणाऱ्या जितेंद्र कदम यांना २०२५ मध्ये प्रतिष्ठित पोलिस महासंचालक पदकानेही गौरविण्यात आले होते.

         पिंपरी-चिंचवड पोलिस आयुक्तालयात सेवा बजावणारे पोलिस उपनिरीक्षक शिवानंद महादेव स्वामी यांचा प्रवासही तितकाच प्रेरणादायी आहे. मूळचे कुस्तीपटू असलेले स्वामी स्पोर्ट्स कोट्यातून १९९२ मध्ये पोलिस दलात दाखल झाले. आपल्या ३४ वर्षांच्या प्रदीर्घ सेवेत त्यांनी खेळाडूवृत्ती कायम राखत अत्यंत प्रामाणिकपणे आणि निष्कलंक सेवा बजावली आहे. गुन्हेगारीला आळा घालण्यात आणि कायदा व सुव्यवस्था राखण्यात त्यांनी दिलेले योगदान अत्यंत उल्लेखनीय राहिले आहे.

          पुण्यातील या दोन्ही शिलेदारांना त्यांच्या उत्कृष्ट, निष्ठावान व गुणवान सेवाकार्याबद्दल राष्ट्रपती पदक जाहीर झाल्यामुळे पोलिस वर्तुळातून तसेच संपूर्ण महाराष्ट्रातून त्यांच्यावर अभिनंदनाचा वर्षाव होत आहे. या सन्मानामुळे तरुण पोलिस कर्मचाऱ्यांना उत्तम सेवा बजावण्याची नवी प्रेरणा मिळेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे.

पुणे: पोलिस दलातील उल्लेखनीय, निष्कलंक आणि दीर्घकालीन गुणवत्तापूर्ण कामगिरीची दखल घेत केंद्रीय गृह मंत्रालयाकडून यंदाच्या (२०२६) केंद्रीय पोलिस दलाच्या ‘अतिउत्कृष्ट सेवा पदक’ व ‘उत्कृष्ट सेवा पदक’ जाहीर करण्यात आले आहेत. या मानाच्या पदकांमध्ये पुणे शहर, पुणे ग्रामीण, पिंपरी-चिंचवड तसेच पुण्यातील विविध महत्त्वाच्या पोलिस युनिट्समध्ये कर्तव्य बजावणाऱ्या उच्चपदस्थ अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांचा मोठ्या प्रमाणावर समावेश असून, या पुरस्कारांमुळे पुणे पोलिस दलाच्या शिरपेचात मानाचा तुरा रोवला गेला आहे.

        पोलिस दलात निष्ठावान सेवा बजावल्याबद्दल पुणे शहराचे पोलिस आयुक्त अमितेश कुमार आणि पिंपरी-चिंचवडचे पोलिस आयुक्त विनयकुमार चौबे यांना प्रतिष्ठित अशा ‘अतिउत्कृष्ट सेवा पदकाने’ गौरविण्यात आले आहे. त्यांच्यासोबतच गुन्हे अन्वेषण विभागाचे अतिरिक्त महासंचालक सुनील रामानंद, मोटार परिवहन विभागाचे विशेष पोलिस महानिरीक्षक अशोक मोराळे, पुणे शहराचे अपर पोलिस आयुक्त मनोज पाटील व राजेश बनसोडे, पिंपरी-चिंचवडचे अतिरिक्त पोलिस आयुक्त सारंग आव्हाड, पिंपरी-चिंचवडचे पोलिस उपअधीक्षक विठ्ठल खंडूजी कुबडे, पुणे ग्रामीणचे पोलिस उपअधीक्षक राजेंद्रसिंह प्रभुसिंग गौर, सीआयडीच्या आर्थिक गुन्हे शाखेचे एस. व्ही. पाठक तसेच माहिती-तंत्रज्ञान व परिवहन मुख्यालयाचे पोलिस उपनिरीक्षक दीपक शिंदे, विजय कुंभार आणि संतोष महाडीक या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनाही ‘अतिउत्कृष्ट सेवा पदक’ जाहीर झाले आहे.

        याचबरोबर, उत्कृष्ट कार्यपद्धती आणि कर्तव्यनिष्ठा दर्शविणाऱ्या इतर अधिकाऱ्यांना ‘उत्कृष्ट सेवा पदक’ प्रदान करण्यात आले आहे. यामध्ये पुणे शहराचे सहपोलिस आयुक्त संजय दराडे, लोहमार्ग पोलिसांचे पोलिस अधीक्षक राजकुमार शिंदे, राज्य राखीव पोलिस दलाचे ग्रुप क्रमांक वनचे कमांडंट रवींद्रसिंह परदेशी, राज्य गुप्तवार्ता विभागाच्या उपआयुक्त नम्रता जी. पाटील (चौहान), गुन्हे अन्वेषण विभागाच्या उपअधीक्षक वर्षा केदार चौधरी आणि माहिती-तंत्रज्ञान व परिवहन मुख्यालयाचे उपअधीक्षक चंद्रकांत ढाकणे यांचा समावेश आहे. या सर्व सन्मानित अधिकारी व कर्मचाऱ्यांवर राज्यभरातून अभिनंदनाचा वर्षाव होत असून, त्यांच्या या कामगिरीमुळे पोलिस दलातील इतर घटकांनाही उत्तम सेवेसाठी मोठी प्रेरणा मिळाली आहे.