पुण्यात सीएनजी-पीएनजी पुरवठ्याला बळ; तळेगावातील गॅस क्षमता वाढविणारे प्रकल्प पूर्ण

पुणे: पुणे शहरात दिवसेंदिवस वाढणारी सीएनजी आणि पीएनजी (CNG-PNG) ग्राहकांची संख्या आणि भविष्यातील ऊर्जा गरज लक्षात घेता, महानगर गॅस वितरण व्यवस्थेला अधिक बळकट करण्यासाठी एक मोठे पाऊल उचलण्यात आले आहे. महाराष्ट्र नॅचरल गॅस लिमिटेड (MNGL) आणि 'गेल' (GAIL) यांच्या संयुक्त विद्यमानाने तळेगाव येथील गॅस पुरवठा क्षमता वाढविण्याचे अत्यंत महत्त्वाचे काम यशस्वी रीत्या पूर्ण करण्यात आले आहे. या नव्या प्रकल्पामुळे पुणे परिसरातील नैसर्गिक वायू वितरण अधिक वेगवान, अखंडित आणि उच्च दाबाने होण्याचा मार्ग मोकळा झाला असून, लाखो वाहनचालक व घरगुती ग्राहकांना मोठा दिलासा मिळणार आहे.

         पुणे शहराच्या गॅस नेटवर्कला अधिक मजबूत करण्यासाठी MNGL कडून टप्प्याटप्प्याने व्यापक नेटवर्क ऑगमेंटेशन कार्यक्रम राबविण्यात येत आहे. याच मोहिमेचा एक भाग म्हणून तळेगाव येथील आरटी स्टेशनवर महत्त्वाची तांत्रिक कामे हाती घेण्यात आली होती. यामध्ये प्रामुख्याने तळेगाव पाइप लाइन लूपिंगचे काम ऑगस्ट २०२६ च्या दुसऱ्या आठवड्यात पूर्ण करण्यात आले. या लूपिंगमुळे आरटी तळेगाव येथून थेट आरटी पुणे (चिखली) च्या दिशेने गॅस पुरवठा अधिक सक्षमपणे करणे शक्य झाले आहे. यामुळे नेटवर्कची कनेक्टिव्हिटी सुधारण्या सोबतच आपत्कालीन परिस्थितीत पर्यायी मार्गांची उपलब्धता आणि पुरवठ्याची लवचिकता कैक पटींनी वाढली आहे.

       याच प्रक्रियेचा दुसरा आणि सर्वात महत्त्वाचा टप्पा म्हणजे तळेगाव येथील स्किड अपग्रेडेशनचे काम पूर्ण करणे होय. येथील विद्यमान ७५,००० SCMD क्षमतेच्या जुन्या स्किडऐवजी तब्बल ७,००,००० SCMD (०.७ MMSCMD) क्षमतेचा अत्याधुनिक नवीन स्किड बसविण्यात आला आहे. संबंधित सर्व पाइपिंग, आणि इन्टिग्रेशनची कामे पूर्ण करत ११ सप्टेंबर २०२६ रोजी या नव्या स्किडचे यशस्वी कमिशनिंग करण्यात आले आहे. या दोन्ही मोठ्या कामांमुळे पुणे शहराच्या नैसर्गिक वायू वितरण नेटवर्कची विश्वासार्हता आणि कार्यक्षमता मोठ्या प्रमाणात उंचावली आहे.

       या क्षमता वाढीमुळे पुणे गॅस नेटवर्कसाठी सुमारे ३ लाख SCMD इतकी अतिरिक्त थ्रूपुट क्षमता उपलब्ध झाली आहे. भविष्यात हॉट-टॅपिंगद्वारे आणखी क्षमता वाढविण्याची सुविधाही निर्माण करण्यात आली आहे. या बदलांमुळे पुणे सीएनजी-पीएनजी नेटवर्कच्या दूरच्या भागांमध्ये गॅसचा दाब सुमारे १.५ बारपर्यंत वाढण्यास मदत होणार आहे. परिणामी, सीएनजी स्टेशन्सना अखंडित गॅस पुरवठा सुनिश्चित होईल आणि कमी दाबामुळे ग्राहकांना किंवा पंप चालकांना येणाऱ्या तांत्रिक अडचणी कायमच्या दूर होण्यास मदत होईल. तसेच, भविष्यात नवीन सीएनजी स्टेशन्स आणि हजारो नवीन घरांमध्ये पीएनजी जोडण्या दिल्यानंतरही वाढती मागणी सुरळीतपणे पुरवता येणार आहे.

      या नेटवर्क सक्षमीकरण मोहिमेचा अंतिम टप्पा म्हणून सध्या गॅस पाइपलाइन अपग्रेडेशनचे काम युद्धपातळीवर सुरू आहे. GAIL च्या माध्यमातून हॉट-टॅपिंग तंत्रज्ञानाचा वापर करून तळेगाव येथील विद्यमान ४-इंच पाइपलाइन ८-इंच पाइपलाइन मध्ये परावर्तित करण्याचे काम सध्या प्रगती पथावर आहे. हे उर्वरित महत्त्वाचे काम आगामी ३१ डिसेंबर २०२६ पर्यंत पूर्ण करण्याचे निश्चित करण्यात आले आहे. या संपूर्ण प्रकल्पाच्या यशस्वी पूर्ततेमुळे पुणे परिसरातील नैसर्गिक वायू वितरण प्रणाली देशातील अत्यंत आधुनिक, सुरक्षित आणि भविष्यातील सर्व आव्हानांना तोंड देण्यासाठी पूर्णपणे सज्ज प्रणाली म्हणून नावारूपास येणार आहे.